cajkino brdo vrnjacka banja

Hram rođenja presvete Bogorodice podigao je 1834. godine protojerej Vrnjačke Banje, Hadži Jefitimije Popović, baš u periodu kada je Miloš Obrenović angažovao Žigmunda Herdera, da ispita sastav i kvalitet voda u Srbiji. Neke legende upravo Jeftimiju pripisuju otkrivanje lekovitih svojstava voda Vrnjačke Banje.

U hramu, koji je podigao, Hadži Jeftimije je služio čitavih 47 godina, tokom kojih je radio na izgradnji ovog hrama ne samo fizičkoj, već i duhovnoj, kao i njegovoj afirmaciji u crkvenom svetu. Njegov trud i angažovanje, urodili su  plodom i vremenom je ovaj hram postao jedan od zaštitinih znakova Vrnjačke Banje. Po svojoj smrti Hadži Jeftimije Popović sahranjen je sa južne strane manastira, gde mu je podignuta nadgrobna ploča. Takođe sa južne strane manastira, stoji i spomen ploča srpskim ratnicima koji su se za svoju otažbinu borili u periodu balkanskih ratova i Prvog svetskog rata, dakle između 1912 i 1918 godine.

Iznad ulaznih vrata hrama, nalazi se impozantan mozaik posvećen imenu crkve tj. rođenju presvete Bogorodice, a za izgled zapadne strane hrama zaslužan je arhitekta iz Beograda Dr Dragomir Tomić.

Hram je dva puta dograđivan – prvi put 1936, a drugi put 1973. godine. Crkvena slava pada na leto, 28 jula, na dan svetih mučenika Kirika i Julite, kada se održava litija Vrnjačke Banje.